De verdwenen geschiedenis van het Waterlooplein wordt voor een belangrijk deel teruggevonden door te zoeken in afval. Onder de grond van het plein zijn beerputten aangetroffen, waar de bewoners tussen 1600 en 1800 niet alleen hun behoefte in deden, maar ook allerlei andere spullen hebben weggegooid. Wat afval kan zeggen over mensen, dat vraagt Caspar Stalenhoef in deze podcast aan fotograaf Joram Blomkwist, filosoof Lisa Doeland en historicus Maarten Hell. Kijk-, lees- en luistertips: - Tentoonstelling tot eind februari 2021: ‘Waterlooplein. De buurt binnenstebuiten’ - Garbology: ‘My Life in Garbology’ van A. J. Weberman (boek) - De foto’s van Joram Blomkwist - Het boek van Lisa Doeland - De foto’s van albatroskuikens - Het NWO-onderzoek naar Vlooienburg - Microgeschiedenis: ‘Graft’ van Adrie van Deursen (boek), ‘Montaillou’ van Emmanuel Le Roy Ladurie (boek) - Een van de boeken van Maarten Hell: ‘De Amsterdamse herberg 1450-1800’

Joods Cultureel Kwartier

Je bent wat je weggooit! (met Joram Blomkwist, Lisa Doeland, Maarten Hell)

Meestal horen onze podcasts bij een tentoonstelling. Deze aflevering is nét iets anders: hij is gemaakt samen met Anna de Wit en Roos Kause, twee van de dit jaar door Diversion opgeleide Nieuwe Verbinders. Zij waren bij ons te gast om te onderzoeken hoe je optimistisch en opbouwend met elkaar in gesprek kunt gaan, terwijl toenemende polarisatie daarvoor vaak in de weg zit. Ze gaan in deze podcast in gesprek met Iris: 22 jaar, student kunstmatige intelligentie en joods. Hoe reageert zij op vooroordelen en denkbeelden die mensen over joden hebben?

In gesprek met De Nieuwe Verbinders

Ze is weer bij ons te zien in het museum: Charlotte Salomon. Toch wel een van de favorieten in onze collectie. De tentoonstelling gaat over de invloed van film op haar werk. In deze podcast gaan we nog wat verder: als je haar vergelijkt met een filmregisseur, dan is ze wel een vrouwelijke filmregisseur. Waaraan merk je dat? En kun je haar werk een vroeg voorbeeld noemen van de female gaze? Daarover gaat Joyce Poot in gesprek met Mirjam Knotter en Cathelijne Blok. Kijk-, lees- en luistertips: - Introductiefilm gemaakt bij de grote tentoonstelling in 2017 - Podcast: The Great Women Artists, met Chantal Joffe - Podcast: The Hedgehog and the Fox, met Griselda Pollock - Podcast: Met Groenteman in de kast, met Sacha Bronwasser - Lemma over Charlotte Salomon in het Jewish Women Archive, geschreven door biograaf Mary Lowenthal Felstiner - Artikel in The New Yorker, door Toni Bentley - Artikel in De Groene Amsterdammer, door Basje Boer - Recensie van De Kunstmeisjes - The TittyMag, het feministisch kunstcollectief opgericht door Cathelijne Blok - Helmut Newton was in 2016 te zien in Foam - Curated by GIRLS, het voorbeeld waarmee Cathelijne eindigt

Charlotte Salomon en de female gaze (met Cathelijne Blok)

Van grofweg 1600 tot 1900 werden praktisch alle diamanten ter wereld verhandeld en bewerkt in Amsterdam. Dat zorgde voor welvaart waar de hele stad van profiteerde. Deze aflevering gaat over hoe Amsterdam de diamantstad van de wereld werd, waarom er zoveel mensen in deze sector joods waren, en hoe zij successen behaalden door een vakbond op te richten die nog altijd wereldwijd als maatstaf wordt gezien. Aan het einde van de aflevering gaan we op bezoek bij Gassan Diamonds, voor een spoedcursus diamantslijpen.

Hoe Amsterdam de diamantstad van de wereld werd

De tentoonstelling is een fascinerende ontdekkingsreis: hoe een eeuwenoude joodse geheimleer, met ‘oerkennis’ over de schepping van hemel en aarde, zo wijdverspreid is geraakt in het westerse denken en de kunsten. In deze podcast legt conservator Mirjam Knotter een aantal kabbalistische ideeën uit en wat de invloed daarvan is geweest op bijvoorbeeld David Bowie, Barnett Newman en Anselm Kiefer. Daarna vertelt Chantal Suissa-Runne hoe zij de kabbala in haar eigen leven in de praktijk brengt.

Over de scheppende kracht van de kabbala

This is the first in a series of twelve episodes to accompany the exhibition ‘The Persecution of the Jews in Photographs: The Netherlands, 1940-1945’, which runs in the National Holocaust Museum in Amsterdam until October 6th, and will then travel on to the Topography of Terror in Berlin. This podcast series focuses on the Ten Stages of Genocide as drawn up by American law professor Gregory Stanton. You’ll hear experts from the Jewish Cultural Quarter and NIOD, followed by people who have survived the persecution, in excerpts from the interview project ‘Two Thousand Witnesses Tell Their Stories’. This podcast series is produced by Caspar Stalenhoef, written by Caspar Stalenhoef and Inger Schaap, narrated by Mikey Casalaina.

The Persecution of the Jews in Ten Stages. Introduction (1)

Before the Second World War, around two per cent of the Dutch population was Jewish. The Jews blended in with society. The Nazis used their own guidelines to determine who was Jewish and who was not, and set people against each other. They used hate propaganda to fuel the flames of anti-Semitism. Jews lost contact with the rest of society and became isolated. In this picture from 1933, all of that still seems far away.

The Persecution of the Jews in Ten Stages. Classification (2)

In the next stage, prejudice and anti-Semitic stereotyping are followed by discriminatory legislation. Just a few months after the start of the occupation, the first anti-Jewish measures were introduced, which eventually drove the Jews further and further apart from the rest of society. Because of all the prohibitions, Jews were no longer able to live normal lives. For example, Jews could no longer access the popular Lepelenburg park in Utrecht. With every step it became harder for Jews to resist the new measures, and for others to help.

The Persecution of the Jews in Ten Stages. Polarisation (3)

From May 1942 onwards, all Jews of six years and older had to wear yellow badges. These badges resembled the Star of David, abusing a Jewish religious symbol. They marked the wearers as Jews, for all the world to see. Like these children in Amsterdam, pretending that they are going camping. Jews were treated as a separate group and thus became increasingly isolated.

The Persecution of the Jews in Ten Stages. Symbolisation (4)

The persecution of the Jews was conceived, prepared, and carried out by people. The German Nazis received the help of Dutch collaborators, for instance when Dutch civil servants assisted in recording where in Amsterdam Jews lived. These thorough records made it very difficult for Jews to go into hiding.

The Persecution of the Jews in Ten Stages. Organisation (5)

The Persecution of the Jews in Ten Stages. Discrimination (6)

The Nazis considered Jews an inferior race, and they expressed this in their language and in the treatment of Jews. Jewish possessions were stolen and social ties were severed. Entertainment and sports were forbidden for Jews. If perpetrators do not see their victims as human beings, they find it less difficult to kill them. Jews were taken to the death camps in cattle and freight wagons, and the Nazis were not the least bit ashamed; they even recorded the deportations on film.

The Persecution of the Jews in Ten Stages. Dehumanisation (7)

The deportation of more than 104,000 Jews from the Netherlands required vast preparation and organisation. In Amsterdam, the premises of the Hollandsche Schouwburg were used for 16 months to hold a total of over 46,000 Dutch Jews awaiting deportation. The photographer recognised her classmate among the people in the theatre. The Hollandsche Schouwburg symbolises the turning point from life in restricted freedom to imprisonment. From life to death.

The Persecution of the Jews in Ten Stages. Preparation (8)

Genocide aims to destroy a group of people. The Nazis set out to exterminate all European Jews. Their actions were not limited to adults; they targeted children as well. Eighteen thousand Jewish children from the Netherlands alone were murdered. The Jewish Crèche in Amsterdam, across the street from the Hollandsche Schouwburg, housed thousands of children awaiting deportation. Almost 600 of them were saved thanks to the collaboration of the Jewish child care workers, members of the Jewish Council, and various resistance groups.

The Persecution of the Jews in Ten Stages. Persecution (9)

In July 1942, the systematic murder of Dutch Jews in concentration and extermination camps began. Together with Jews from almost all other European countries, they arrived in camps that the Nazis had built, most of them in occupied Poland. Upon their arrival, most of them were selected to be killed straight away, others were designated for forced labour until they died. Almost all of the Hungarian Jews in this photo were murdered in the gas chambers immediately after their arrival.

The Persecution of the Jews in Ten Stages. Extermination (10)

Via deze podcast van het Joods Cultureel Kwartier kun je kennis maken met de joodse cultuur en geschiedenis. De afleveringen zijn te beluisteren als aanvulling of voorbereiding op je bezoek, bijvoorbeeld aan een van onze tentoonstellingen of evenementen.

hubhopper

Joods Cultureel Kwartier

hubhopper