Cały czas pozostajemy w temacie artystek związanych z Nadodrzem. W kamienicy na rogu ulic Henryka Pobożnego i Juliana Ursyna Niemcewicza od lat mieści się dom studencki Akademii Sztuk Pięknych we Wrocławiu. Podczas studiów mieszkała tu wrocławska artystka Kasia Kmita. Kobietom spełnionym zawodowo i realizującym swoje marzenia artystka poświęciła w 2016 roku wystawę „Kim byś była, gdybyś była, kim chcesz?” pokazywaną we wrocławskiej galerii Mieszkanie Gepperta. Misterne papierowe wycinanki – znak rozpoznawczy Kasi Kmity – nabierają w tym kontekście nowego znaczenia. To odniesienie nie tylko do tradycyjnej sztuki ludowej, lecz także do anonimowej twórczości pokoleń kobiet, które wykonywały ozdoby w ten sposób. __________________ autorka scenariusza: Karolina Dzimira-Zarzycka czytała: Karolina Micuła realizator projektu: Fundacja Dom Pokoju, prowadząca Łokietka 5 – Infopunkt Nadodrze muzyka: zespół Kosy

Radio Nadodrze

S4 odc. 8 Mieszkanie i pracownia artystyczna (Kasia Kmita)

A wśród licznych kandydatów – liczne kandydatki. Jednymi z pierwszych studentek wrocławskiej Szkoły Sztuk Pięknych były siostry Skomorowskie: Łucja i Jadwiga. Zwróciliście uwagę na pomnik, przy którym stoimy? To właśnie jedna z rzeźb Jadwigi Skomorowskiej, zatytułowana Macierzyństwo. Artystka wykonała ją w 1970 roku ze sztucznego kamienia. Młoda kobieta, okryta lekką szatą, trzyma w rękach nagie niemowlę. Nie tuli go, nie karmi, ale podtrzymuje na wyciągniętych rękach w ten sposób, by obejrzeć twarz dziecka. Czy to spojrzenie pełne zachwytu, zaciekawienia czy może raczej dumy? Możemy zgadywać. Jedno jest pewne – to nie jest sztampowe przedstawienie matki z dzieckiem. __________________ autorka scenariusza: Karolina Dzimira-Zarzycka czytała: Karolina Micuła realizator projektu: Fundacja Dom Pokoju, prowadząca Łokietka 5 – Infopunkt Nadodrze muzyka: zespół Kosy

S4 odc. 7 Zawody artystyczne (Łucja i Jadwiga Skolimowskie)

Pamiętacie przedwojenną historię Ireny Strauss-Pyrkowej? Podobnie układały się losy Elżbiety Neumann, ostatniej żyjącej przedstawicielki Polonii z Breslau. Pochodziła z polsko-niemieckiej rodziny, w której matka starała się zachować w domu polską kulturę i język. Zmiany polityczne w III Rzeszy sprawiały, że działalność Polonii w Breslau z roku na rok stawała się coraz trudniejsza. W 1939 roku zamknięto polskie instytucje działające w mieście. Rozpoczęła się wojna. Rodzina Neumannów starała się działać nadal, pomagając polskim robotnikom przymusowym, którym udało się uciec z transportu. __________________ autorka scenariusza: Karolina Dzimira-Zarzycka czytała: Karolina Micuła realizator projektu: Fundacja Dom Pokoju, prowadząca Łokietka 5 – Infopunkt Nadodrze muzyka: zespół Kosy

S4 odc. 6 Przedwojenna Polonia w Breslau (Elżbieta Neumann)

Irena Struss-Pyrkowa wychowała się w przedwojennym Wrocławiu. Jej matka była Polką, a ojciec – Niemcem. W domu dbano o polskie tradycje, a rodzice angażowali się w życie lokalnej Polonii. Pani Strauss działała w Domu Polskim, a pan Strauss, który był z zawodu prawnikiem, bronił w sądzie praw Polaków. Ich córka po latach mówiła wprost: „Matka przerobiła ojca na Polaka. W domu mówiło się po polsku”. W mieście pełnym ruin i zgliszczy salon fryzjerski dawał namiastkę dawnego, przedwojennego życia, małego, codziennego luksusu. W pierwszych miesiącach po wojnie Wrocław był dla nowych mieszkańców miejscem nieznanym, często niebezpiecznym, ale coraz bardziej oswajanym. Jedna z wrocławskich pionierek wspominała po kilkunastu latach: __________________ autorka scenariusza: Karolina Dzimira-Zarzycka czytała: Karolina Micuła realizator projektu: Fundacja Dom Pokoju, prowadząca Łokietka 5 – Infopunkt Nadodrze muzyka: zespół Kosy

S4 odc. 5 Między Breslau a Wrocławiem (Irena Strauss-Pyrkowa i Dorota Szydłowska)

Anna German mieszkała całkiem niedaleko, w kamienicy przy ulicy Trzebnickiej 5. W 2012 roku odsłonięto tam pamiątkową tablicę poświęconą piosenkarce. Do Wrocławia trafiła w 1949 roku wraz z mamą i babcią, z którymi łączyła ją bardzo silna relacja. Od wymarzonych studiów artystycznych odwiodła ją właśnie troska o sytuację finansową rodziny. Trudno nie zauważyć, że w kamienicy nr 35 przy ulicy Wojciecha Cybulskiego działa artystyczna dusza. Swoją pracownię od 2006 roku prowadzi tutaj malarka Anka Mierzejewska, absolwentka wrocławskiej Akademii Sztuk Pięknych. Nadodrzańskie akcje Anki Mierzejewskiej kipią optymizmem. Lekarstwem na szarość okolicy są elektryzujące kolory jej obrazów, a powielane przez artystkę hasła to: „Jesteś w porządku / jesteś fajny / lubię cię”. Te krzepiące zapewnienia pojawiają się na przykład na muralu przy kawiarni Cafe Rozrusznik – na ścianie od strony ulicy Pomorskiej. __________________ autorka scenariusza: Karolina Dzimira-Zarzycka czytała: Karolina Micuła realizator projektu: Fundacja Dom Pokoju, prowadząca Łokietka 5 – Infopunkt Nadodrze muzyka: zespół Kosy

S4 odc. 4 Artystki Nadodrza (Anna German i XY ankamierzejewska)

W 1978 roku Rutkiewicz jako pierwsza Polka – i w ogóle pierwszy Polak – w historii zdobyła Mount Everest. Osiem lat później powtórzyła ten wyczyn na K2, zostając jednocześnie pierwszą kobietą na szczycie tego ośmiotysięcznika. Nawet gdy Rutkiewicz osiągnęła sukcesy – po których nikt nie mógł już wątpić w jej talent i profesjonalne przygotowanie – spotykała się z niechęcią wielu mężczyzn uczestniczących z nią w wyprawach. Przetrwanie w tym świecie umożliwiła jej siła charakteru i ciągłe dążenie do niezależności. __________________ autorka scenariusza: Karolina Dzimira-Zarzycka czytała: Karolina Micuła realizator projektu: Fundacja Dom Pokoju, prowadząca Łokietka 5 – Infopunkt Nadodrze muzyka: zespół Kosy

S4 odc. 3 Role i zawody kobiet (Wanda Rutkiewicz)

Dlaczego równe prawo do edukacji było tak ważne dla emancypantek? Wykształcenie nie tylko poszerzało horyzonty kobiet, ale przede wszystkim dawało im szansę na niezależność finansową i usamodzielnienie. Poza tym umożliwiało po prostu wybór niedostępnych wcześniej zawodów – a tym samym wybór różnych dróg życiowych. Sprawdźmy na przykład, czym zajmowały się i zajmują absolwentki III Liceum Ogólnokształcącego im. Adama Mickiewicza. To jedno z pierwszych liceów w powojennym Wrocławiu początkowo związane było z Ołbinem. Przez kilka miesięcy na przełomie 1946 i 1947 roku mieściło się w kilku salach Szkoły Podstawowej nr 1 przy ulicy Nowowiejskiej, a później – w budynku przy ulicy Jedności Narodowej 117. W 1965 roku przeniesiono je ostatecznie na ulicę Składową. __________________ autorka scenariusza: Karolina Dzimira-Zarzycka czytała: Karolina Micuła realizator projektu: Fundacja Dom Pokoju, prowadząca Łokietka 5 – Infopunkt Nadodrze muzyka: zespół Kosy

S4 odc. 2 Dostęp do edukacji (III LO i Gabriela Kownacka)

Niewielka liczba bohaterek w przestrzeni publicznej dobrze pokazuje, dlaczego od kilkudziesięciu lat badaczki i badacze interesują się historią kobiet czy herstorią. Warto zadać sobie pytanie: o kim czytamy w podręcznikach szkolnych i kogo oglądamy na pomnikach? Znajdziemy tam niemal wyłącznie męskich bohaterów: polityków, dowódców, żołnierzy. Rzadko dowiemy się czegoś o pionierkach w nowych zawodach, artystkach robiących międzynarodową karierę czy konspiratorkach walczących z bronią w ręku. Wiele z nich było popularnych i cenionych w czasach, w których żyły. Później nie trafiały jednak do głównej narracji historycznej i wkrótce o nich zapomniano. Herstoria symbolicznie przeobraża wyraz historia, zamieniając his – angielski zaimek oznaczający „jego” – na her, czyli „jej”. Stawia w centrum opowieści kobietę: jej historię, doświadczenie i punkt widzenia. W końcu nie chodzi o jakiś szczegół z dziejów społeczeństwa, ale historię połowy ludzkości! Dr Monika Piotrowska-Marchewa z Instytutu Historii Uniwersytetu Wrocławskiego opowiada o zagadnieniu herstorii.  __________________ autorka scenariusza: Karolina Dzimira-Zarzycka czytała: Karolina Micuła realizator projektu: Fundacja Dom Pokoju, prowadząca Łokietka 5 – Infopunkt Nadodrze muzyka: zespół Kosy

S4 odc. 1 Inna historia jest możliwa (Monika Piotrowska-Marchewa)

Rozmowa z Lokacji - audycji społecznej prowadzonej przez Jacka Sterczewskiego. Karolina Dzimira-Zarzycka opowiada o Herstorycznym Spacerze po Nadodrzu

#Lokacje Karolina Dzimira-Zarzycka o Herstorycznym Spacerze po Nadodrzu

Rozmowa z Lokacji - audycji społecznej prowadzonej przez Jacka Sterczewskiego. Paweł Krawczyk z Wrocławski Teatr Radioaktywny opowiada o kulisach Osobliwego Audiospaceru po Nadodrzu. Na zlecenie Infopunktu Nadodrze w 2017. roku Paweł zebrał lokalne "środowisko literackie" do opowieści o Nadodrzu - osobliwej, czyli trochę tajemniczej i nieoczywistej; zarówno treściowo, jak i formalnie. 02:16 Z Kambodży o premierze audiospaceru po Nadodrzu 07:46 Podkasty i słuchowiska teatralne 10:47 Obsada Osobliwego Audiospaceru 15:51 Realizacje Wrocławskiego Teatru Radioaktywnego 20:14 Jak zrobić sobie słuchowisko? 25:49 Wartość historii z Nadodrza

#Lokacje Paweł Krawczyk o Osobliwym Audiospacerze po Nadodrzu

W ostatnim odcinku Audiospaceru Filmowego po Nadodrzu wysłuchamy więc historii dwóch artystek: Anny German, która mieszkała przy ulicy Trzebnickiej i niemieckiej aktorki Asty Nielsen. Audiospacer Filmowy opracowany przez Annę Streczeń przywołuje obrazy Nadodrza uchwycone na taśmie filmowej, oraz opowiada historie pierwszych kin i kinematografów we Wrocławiu.

S3 odc. 8: Mieszkanie Anny German (Audiospacer Filmowy)

Tym razem usłyszymy o czeskim filmie kręconym na Nadodrzu: „Ja, Olga Hepnarova” z Michaliną Olszańską w roli głównej. Posłuchamy także o pierwszych wrocławskich kiniarzach, którzy uruchamiali kina po wojnie. Opowieść zakończymy przy ulicy Prusa, gdzie funkcjonowało Kino Lalka i klub dyskusyjny „DKF300” – o czym opowiada Jacek Szymański. Audiospacer Filmowy opracowany przez Annę Streczeń przywołuje obrazy Nadodrza uchwycone na taśmie filmowej, oraz opowiada historie pierwszych kin i kinematografów we Wrocławiu.

S3 odc. 7: Ja, Olga Hepnarova (Audiospacer Filmowy)

Tym razem odwiedzimy ulicę Ptasią, gdzie kręcone były filmy, m. in. „Pętla” w reżyserii Wojciecha Jerzego Hasa. Natomiast na Rydygiera kręcono filmy wojenne, podobnie jak na ulicy Probusa. Będzie też o działającej we Wrocławiu Wytwórni Filmów Fabularnych. Audiospacer Filmowy opracowany przez Annę Streczeń przywołuje obrazy Nadodrza uchwycone na taśmie filmowej, oraz opowiada historie pierwszych kin i kinematografów we Wrocławiu.

S3 odc. 6: "Pętla" Hasa i ulica Ptasia (Audiospacer Filmowy)

W odcinku poświęconym edukacji filmowej na Nadodrzu przyjrzymy się działalności Dyskusyjnych Klubów Filmowych: w miejscu powojennego kina "Pionier" i w Młodzieżowym Domie Kultury. Odwiedzimy "SKiBĘ" przy rondzie Anny German - czyli Policealne Studium Animatorów Kultury. Audiospacer Filmowy opracowany przez Annę Streczeń przywołuje obrazy Nadodrza uchwycone na taśmie filmowej, oraz opowiada historie pierwszych kin i kinematografów we Wrocławiu.

S3 odc. 5: Edukacja filmowa na Nadodrzu (Audiospacer Filmowy)

Tym razem posłuchamy o wizycie mistrza Spielberga na Nadodrzu. Ulica Ptasia i Kurkowa przeszły metamorfozę, by zabrać widzów w podróż w przeszłość. Główną rolę w "Moście Szpiegów" zagrał Tom Hanks, a film ten ma jeszcze jeden wrocławski akcent. Jego operatorem był dwukrotny laureat Oscara Janusz Kamiński, który w mieście dorastał i zdobywał pierwsze filmowe szlify. Audiospacer Filmowy opracowany przez Annę Streczeń przywołuje obrazy Nadodrza uchwycone na taśmie filmowej, oraz opowiada historie pierwszych kin i kinematografów we Wrocławiu.

S4 odc. 4: "Most Szpiegów" Spielberga (Audiospacer Filmowy)

Audiospacery po Nadodrzu - najbardziej artystycznym osiedlu we Wrocławiu. Zapraszamy na dźwiękowy spacer muzycznymi ścieżkami Nadodrza. Kolejny z audiospcerów po Nadodrzu przedstawia środowisko muzyczne osiedla – zespoły, które tutaj grają, muzyków inspirujących się okolicą i miejsca najciekawszych lokalnych koncertów. Przewodnikiem po muzycznym Nadodrzu będzie Hubert Kostkiewicz, muzyk, organizator koncertów i przede wszystkim gitarzysta formacji The Kurws, która powstała w salce Centrum Reanimacji Kultury.

hubhopper

Radio Nadodrze

hubhopper